 Pomnik św. Wacława na Placu Wacława. Fot. Michał Dzieńdziura Podczas spacerów po Pradze trudno nie natknąć się na świętego Wacława. Jego imię nosi jeden z najbardziej znanych placów w mieście, jego monumentalny pomnik stoi przed Muzeum Narodowym, a jego grób znajduje się w najważniejszej świątyni Czech – katedrze św. Wita na Zamku Praskim. Dla Czechów święty Wacław jest jednak kimś znacznie ważniejszym niż tylko postacią historyczną. To patron kraju, symbol czeskiej państwowości i wieczny opiekun ziem czeskich. Jego postać od ponad tysiąca lat pojawia się w czeskiej historii. Historia św. Wacława Wacław urodził się około 907 roku jako syn księcia Wratysława I i Drahomiry, w pierwszej czeskiej dynastii Przemyślidów. Ogromny wpływ na jego wychowanie miała babka – święta Ludmiła, jedna z pierwszych osób związanych z chrystianizacją Czech. To właśnie ona zadbała o jego edukację i wychowanie w wierze chrześcijańskiej. Po objęciu władzy Wacław starał się umacniać chrześcijaństwo i pozycję młodego państwa czeskiego. Na Zamku Praskim ufundował rotundę św. Wita – niewielką świątynię, która stała się poprzedniczką dzisiejszej monumentalnej katedry. Od niemieckiego króla Henryka Ptasznika otrzymał relikwię świętego Wita i właśnie dla niej wzniósł kościół w miejscu, które z czasem stało się duchowym centrum Czech. Jego życie zakończyło się tragicznie. 28 września 935 roku Wacław został zamordowany w Starej Boleslavi przez ludzi związanych z jego młodszym bratem Bolesławem. Po śmierci bardzo szybko zaczął być czczony jako męczennik, a jego szczątki przeniesiono do Pragi. Z czasem święty Wacław stał się głównym patronem Czech i symbolem ciągłości czeskiego państwa. Rocznica jego śmierci, obchodzona 28 września, jest dziś w Czechach świętem państwowym – Dniem Czeskiej Państwowości. Co ciekawe, chociaż w świecie anglosaskim wiele osób zna go dzięki popularnej kolędzie „Good King Wenceslas”, Wacław nie był królem. Za życia był księciem z dynastii Przemyślidów. Dopiero późniejsza tradycja wyniosła go symbolicznie do rangi idealnego, wiecznego władcy Czech. Najważniejsze miejsca w Pradze związane ze świętym Wacławem Kaplica świętego Wacława w katedrze św. Wita Jeśli chcecie zobaczyć najważniejsze miejsce związane ze świętym Wacławem, trzeba oczywiście odwiedzić katedrę św. Wita na Zamku Praskim. W jej wnętrzu znajduje się przepiękna kaplica świętego Wacława, zbudowana bezpośrednio nad miejscem jego pochówku. Jest to jedno z najbardziej wyjątkowych wnętrz całego Zamku Praskiego. Dolne partie ścian pokrywają setki półszlachetnych kamieni, a nad nimi można zobaczyć zabytkowe malowidła przedstawiające życie patrona Czech. Kaplica ma również ogromne znaczenie dla czeskiej państwowości. W jej południowo-zachodnim narożniku znajdują się drzwi prowadzące do Komnaty Koronnej, w której przechowywane są czeskie klejnoty koronacyjne. Najważniejszym z nich jest oczywiście Korona świętego Wacława, wykonana z polecenia Karola IV w XIV wieku. Cesarz symbolicznie poświęcił ją patronowi Czech. Kolejni czescy monarchowie nie byli więc jej właścicielami – podczas koronacji jedynie ją „pożyczali”. To jedno z tych miejsc, gdzie historia religijna Czech niezwykle mocno łączy się z historią państwa. Święty Wacław na Moście Karola Świętego Wacława znajdziemy również na Moście Karola – i to aż trzykrotnie. Po raz pierwszy pojawia się w grupie rzeźbiarskiej przedstawiającej świętego Norberta, świętego Wacława i świętego Zygmunta. Drugi raz zobaczymy go jako dziecko – w grupie świętej Ludmiły z małym Wacławem. To nawiązanie do bardzo ważnej roli, jaką Ludmiła odegrała w wychowaniu przyszłego patrona Czech i przekazywaniu mu wiary chrześcijańskiej. Po raz trzeci Wacław występuje już samodzielnie, jako święty Wacław – patron Czech i jeden z najważniejszych symboli czeskiej państwowości. Pomnik świętego Wacława na placu Wacława Tego Wacława trudno w Pradze przeoczyć. Na szczycie placu Wacława, tuż przed monumentalnym gmachem Muzeum Narodowego, znajduje się słynny konny pomnik patrona Czech autorstwa Josefa Václava Myslbeka. Brązowa figura świętego Wacława na koniu została odsłonięta na początku XX wieku, a cały zespół rzeźbiarski ukończono w kolejnych latach. Wacławowi towarzyszą czterej inni patroni ziem czeskich: święta Ludmiła, święta Agnieszka Czeska, święty Prokop oraz święty Wojciech. Warto zwrócić uwagę na napis znajdujący się na cokole pomnika, pochodzący ze średniowiecznego Chorału św. Wacława. Czesi proszą w nim świętego Wacława, księcia ziemi czeskiej, aby nie pozwolił zginąć im ani przyszłym pokoleniom. Nie jest to przypadkowe miejsce. Plac Wacława stał się w XX wieku sceną najważniejszych wydarzeń w historii kraju. To tutaj w 1918 roku ogłoszono powstanie niepodległej Czechosłowacji, tutaj dochodziło do wydarzeń związanych z okupacją nazistowską, protestów po inwazji wojsk Układu Warszawskiego w 1968 roku, a w 1989 roku – ogromnych demonstracji aksamitnej rewolucji. Figura średniowiecznego księcia patrzyła więc z góry na wydarzenia, które po niemal tysiącu lat ponownie decydowały o losach kraju. Święty Wacław… na martwym koniu w Pałacu Lucerna Praga nie byłaby jednak Pragą, gdyby nawet najważniejszy patron kraju nie doczekał się współczesnej, lekko prowokacyjnej wersji swojego pomnika. Kilka minut spacerem od głównego pomnika na placu Wacława znajduje się pasaż Pałacu Lucerna. Pod sufitem wisi tam niezwykła rzeźba Davida Černego. Przedstawia świętego Wacława siedzącego na… martwym koniu zawieszonym do góry nogami. Artysta w oczywisty sposób nawiązał do monumentalnej rzeźby Myslbeka znajdującej się kilkaset metrów dalej. Dzieło jest jednym z najbardziej charakterystycznych przykładów czeskiego poczucia humoru i zamiłowania do ironicznego traktowania nawet narodowych symboli. Jeśli zobaczycie najpierw oficjalnego Wacława przed Muzeum Narodowym, a później jego wersję w Lucernie, otrzymacie całkiem niezłą lekcję czeskiej kultury – od podniosłego patriotyzmu po charakterystyczny czeski dystans do samego siebie. Winnica świętego Wacława pod Zamkiem Praskim Z Wacławem wiąże się również miejsce, które łatwo ominąć podczas typowego zwiedzania Zamku Praskiego. Na południowym zboczu wzgórza zamkowego znajduje się Winnica świętego Wacława – jedna z najstarszych winnic w Czechach. Jej historia sięga ponad tysiąca lat, a według tradycji już w X wieku winorośl miał uprawiać tutaj sam książę Wacław. Dzisiaj warto odwiedzić to miejsce przede wszystkim dla pięknych widoków – szczególnie w sezonie, kiedy winnica jest otwarta. Ze zbocza rozciąga się stąd zapierająca dech w piersiach panorama Pragi. Tuż obok biegną Stare Schody Zamkowe, którymi można zejść z Zamku Praskiego w kierunku Małej Strony. Zwiedzaj Pragę śladami św. Wacława razem z nami Jeśli planujecie odwiedzić Pragę i chcecie poznać jej historię, legendy oraz najciekawsze zabytki, zapraszamy na nasze wycieczki z polskojęzycznym przewodnikiem. Jako lokalni prascy przewodnicy i rodzimi Polacy pokazujemy polskim turystom nie tylko najważniejsze zabytki, ale również historie i miejsca, które łatwo przeoczyć podczas samodzielnego zwiedzania. Aktualny program wycieczek znajdziecie na stronie stronie głównej polskiprzewodnikpopradze.com – do zobaczenia w Pradze! AutorNazywam się Michał Dzieńdziura i jestem licencjonowanym przewodnikiem po Pradze. W czeskiej stolicy mieszkam nieprzerwanie od 2011 roku, a od 2016 roku zawodowo oprowadzam polskich turystów. Jestem autorem przewodnika „Praga. CITYbreak”, wydanego w 2026 roku nakładem Wydawnictwa SBM, oraz członkiem międzynarodowego stowarzyszenia Przewodnicy bez Granic. Zapraszam do wspólnego odkrywania Pragi, a także innych niezwykłych miejsc na świecie wraz z zaprzyjaźnionymi przewodnikami z naszej międzynarodowej sieci.
0 Komentarze
Odpowiedz |