 Ogród Franciszkański w Pradze. Fot. Michał Dzieńdziura Kilka kroków od gwarnego placu Wacława znajduje się miejsce, które wielu turystów mija zupełnie nieświadomie. Ogród Franciszkański w Pradze – po czesku Františkánská zahrada – jest ukryty wewnątrz kwartału kamienic pomiędzy placem Jungmanna, ulicą Vodičkova i placem Wacława. Wystarczy przejść przez jeden z pobliskich pasaży, aby hałas centrum nagle przycichł, a pomiędzy zabudowaniami pojawiły się róże, żywopłoty, drzewa owocowe i dziesiątki ławek. Jako przewodnik po Pradze lubię pokazywać nie tylko najbardziej znane zabytki, lecz także miejsca, które pozwalają na chwilę zwolnić. Ogród Franciszkański doskonale się do tego nadaje. Można tu odpocząć podczas zwiedzania Nowego Miasta, zjeść drobną przekąskę albo po prostu usiąść w cieniu i przyjrzeć się spokojniejszemu obliczu czeskiej stolicy. Gdzie znajduje się Ogród Franciszkański? Ogród leży w samym centrum praskiego Nowego Miasta, tuż obok kościoła Matki Bożej Śnieżnej. Choć od placu Wacława dzieli go zaledwie kilka minut spaceru, z ulicy nie sposób go zauważyć. Właśnie to ukryte położenie tworzy jego wyjątkową atmosferę. Do Ogrodu Franciszkańskiego można wejść:
Najbliższa stacja metra to Můstek, obsługiwana przez linie A i B. Jeśli poruszacie się tramwajem, najwygodniej wysiąść na przystanku Vodičkova. Wstęp do ogrodu jest bezpłatny.  Wejście do Ogrodu Franciszkańskiego od strony Placu Jungmanna. Fot. Michał Dzieńdziura  Wejście do ogrodu Franciszkańskiego od strony ulicy Palackého. Fot. Michał Dzieńdziura Historia Ogrodu Franciszkańskiego Historia tego miejsca sięga XIV wieku i narodzin praskiego Nowego Miasta. Po 1348 roku znajdował się tutaj znacznie większy ogród należący do karmelitów, związany z klasztorem i kościołem Matki Bożej Śnieżnej. Nie był to wówczas park przeznaczony do spacerów. Miał przede wszystkim funkcję użytkową – zakonnicy uprawiali tutaj warzywa, zioła, kwiaty, przyprawy i drzewa owocowe. W 1604 roku klasztor wraz z ogrodem przejęli franciszkanie. To właśnie od nich pochodzi dzisiejsza nazwa tego miejsca. Ślady dawnego przeznaczenia ogrodu można odnaleźć również obecnie. Rosną w nim drzewa owocowe, a wydzielone rabaty z ziołami przypominają o klasztornej tradycji uprawy roślin.  Drzewa owocowe w Ogrodzie Franciszkańskim. Fot. Michał Dzieńdziura Podczas II wojny światowej w ogrodzie powstały dwa zbiorniki przeciwpożarowe, które naruszyły jego historyczny układ. Zasypano je dopiero w latach 80. XX wieku. W 1950 roku, po usunięciu franciszkanów przez komunistyczne władze, ogród został udostępniony mieszkańcom. Przez kolejne lata służył nie tylko jako teren zielony, lecz także jako wygodne przejście pomiędzy placem Wacława a placem Jungmanna. W latach 1989–1992 ogród został zamknięty i przeszedł gruntowną rekonstrukcję. Zachowano jego układ nawiązujący do wczesnobarokowego podziału przestrzeni, a jednocześnie przystosowano go do funkcji publicznego parku. Co warto zobaczyć w Ogrodzie Franciszkańskim? Najbardziej charakterystycznym elementem ogrodu są metalowe łuki rozpięte nad ławkami. Latem pokrywają je kwitnące róże, tworząc zacienione i bardzo fotogeniczne alejki. Trawniki oraz poszczególne części ogrodu oddzielają niskie, starannie przycięte żywopłoty z cisów. Geometryczny układ zieleni nawiązuje do dawnego ogrodu klasztornego.  Ogród Franciszkański. Fot. Michał Dzieńdziura W centrum ogrodu stoi niewielki wczesnobarokowy pawilon, który pierwotnie mógł pełnić funkcję kaplicy. Obok niego znajduje się ogrodzony ogródek ziołowy przypominający o użytkowym charakterze tego miejsca.  Ogród Franciszkański. Fot. Michał Dzieńdziura Warto zwrócić uwagę również na współczesne rzeźby i źródełka, które pojawiły się podczas rekonstrukcji ogrodu na początku lat 90. XX wieku. Są to między innymi „Chłopiec z muszlą” i „Ezop” autorstwa Stanislava Hanzíka oraz kompozycja Josefa Klimeša znana jako „Divoženky” lub „Poletuchy”.  „Divoženky” Josefa Klimeša. Fot. Michał Dzieńdziura Ciekawym detalem jest także dwuskrzydłowa, kuta żelazna brama od strony pasażu Alfa, prowadzącego z placu Wacława. Stworzył ją w latach 1991–1993 czeski rzeźbiarz Petr Císařovský. Umieszczone na niej 24 płaskorzeźby przedstawiają sceny z życia świętego Franciszka z Asyżu. Łatwo przejść obok nich bez zastanowienia, dlatego zachęcam, aby zatrzymać się przy bramie i przyjrzeć się jej z bliska. Na terenie ogrodu znajduje się również oddzielony murem plac zabaw. Dzięki temu Ogród Franciszkański jest dobrym miejscem na odpoczynek dla rodzin zwiedzających Pragę z dziećmi.
Najlepszy widok na kościół Matki Bożej Śnieżnej  Wieczorny widok na kościół Matki Boskiej Śnieżnej z Ogrodu Franciszkańskiego. Fot. Michał Dzieńdziura Jednym z najważniejszych powodów, dla których warto odwiedzić Ogród Franciszkański, jest widok na kościół Matki Bożej Śnieżnej. Moim zdaniem to właśnie stąd najlepiej oglądać tę niezwykłą gotycką świątynię. Od strony placu Jungmanna kościół jest częściowo zasłonięty przez otaczającą go zabudowę. Dopiero z perspektywy ogrodu można w pełni docenić monumentalną wysokość gotyckiego prezbiterium i jego 34-metrowego sklepienia. W 1347 roku, tuż po swojej koronacji, Karol IV założył klasztor karmelitów wraz z kościołem Matki Bożej Śnieżnej. Świątynia miała pełnić funkcję kościoła koronacyjnego oraz być największym i najwyższym kościołem Pragi po katedrze św. Wita. Ambitnych planów nigdy jednak nie zrealizowano – budowę przerwały wojny husyckie, a z planowanej monumentalnej świątyni ukończono jedynie wysokie prezbiterium. Mimo to zachowane prezbiterium do dziś robi ogromne wrażenie. Ogród Franciszkański jest najlepszym miejscem, aby spokojnie przyjrzeć się jego architekturze i zrobić zdjęcie niemal całej gotyckiej bryły bez zasłaniających ją kamienic. Najlepsza pora na wizytę Ogród jest przyjemny przez większą część roku, ale najpiękniej wygląda późną wiosną i latem, gdy kwitną róże oplatające metalowe łuki. W upalne dni drzewa i kwiatowe konstrukcje zapewniają trochę cienia, którego często brakuje na otwartych placach w centrum Pragi. Jesienią ogród staje się spokojniejszy, natomiast zimą warto pamiętać, że jest zamykany wcześniej. Aktualne godziny otwarcia są następujące:
Godziny mogą ulec zmianie, szczególnie w okresie świątecznym lub z przyczyn technicznych, dlatego przed późną wizytą warto sprawdzić aktualne informacje. Na teren ogrodu nie wolno wprowadzać psów. Co zobaczyć w pobliżu? Wizytę w Ogrodzie Franciszkańskim najlepiej połączyć ze spacerem po praskim Nowym Mieście. Bezpośrednio obok znajduje się wspomniany już gotycki kościół Matki Bożej Śnieżnej. W kilka minut można dojść stąd na plac Wacława, do pałacu Lucerna, pasażu Světozor albo na plac Jungmanna. Ogród dobrze sprawdza się więc jako krótki odpoczynek pomiędzy kolejnymi punktami zwiedzania, a nie jako osobna atrakcja wymagająca poświęcenia kilku godzin. Warto wejść tutaj na przykład podczas spaceru z placu Wacława w stronę Starego Miasta. Przejście przez ogród jest znacznie przyjemniejsze niż spacer jedną z ruchliwych ulic. Czy warto odwiedzić Ogród Franciszkański w Pradze? Zdecydowanie tak – zwłaszcza jeśli chcecie choć na moment uciec od tłumu bez opuszczania centrum. Nie jest to monumentalny ogród pałacowy ani miejsce, na które trzeba przeznaczyć pół dnia. Jego urok polega na kontraście. Za bramami i pasażami pozostają sklepy, tramwaje oraz ruchliwy plac Wacława, a przed nami pojawia się niewielka zielona przestrzeń o historii sięgającej średniowiecza. Podczas zwiedzania Pragi polecam przeznaczyć na Ogród Franciszkański około 20–30 minut. Można odpocząć na ławce, obejrzeć rzeźby i bramę ze scenami z życia świętego Franciszka, a przede wszystkim spojrzeć na kościół Matki Bożej Śnieżnej z najlepszej możliwej perspektywy. Następnie można przejść dalej w stronę placu Jungmanna, placu Wacława albo pobliskich praskich pasaży. To jeden z tych zakątków, które pokazują, że nawet w najbardziej ruchliwej części Pragi wciąż można znaleźć trochę ciszy. Ogród Franciszkański – informacje praktyczne Nazwa czeska: Františkánská zahrada Dzielnica: Praga 1 – Nowe Miasto Najbliższe metro: Můstek, linie A i B Najbliższy tramwaj: Vodičkova Wstęp: bezpłatny Psy: zakaz wprowadzania Zobacz Ogród Franciszkański podczas naszej wycieczki Ogród Franciszkański odwiedzamy podczas naszej trasy C – Zabytkowe Nowe Miasto. W czasie spaceru pokazujemy nie tylko sam ogród i najlepszy widok na kościół Matki Bożej Śnieżnej, lecz także najciekawsze zabytki, praskie pasaże oraz mniej oczywiste zakątki tej części miasta. Wycieczka jest dostępna zarówno w grupie, jak i w formie prywatnego zwiedzania Pragi z przewodnikiem. Jeśli chcecie poznać Ogród Franciszkański i odkryć z nami niezwykłą historię praskiego Nowego Miasta, zapraszamy do sprawdzenia terminów i rezerwacji miejsca. Sprawdź program wycieczek po Pradze AutorNazywam się Michał Dzieńdziura i jestem licencjonowanym przewodnikiem po Pradze. W czeskiej stolicy mieszkam nieprzerwanie od 2011 roku, a od 2016 roku zawodowo oprowadzam polskich turystów. Jestem autorem przewodnika „Praga. CITYbreak”, wydanego w 2026 roku nakładem Wydawnictwa SBM, oraz członkiem międzynarodowego stowarzyszenia Przewodnicy bez Granic. Zapraszam do wspólnego odkrywania Pragi, a także innych niezwykłych miejsc na świecie wraz z zaprzyjaźnionymi przewodnikami z naszej międzynarodowej sieci.
0 Komentarze
Odpowiedz |
